Ruhango: Animateri afunzwe akekwaho gusambanya abakobwa babiri—ibi byaha byiyongereye ku byabaye muri iki kigo mu myaka itatu ishize

Urwego rw’Ubugenzacyaha (RIB) rwataye muri yombi umukozi ushinzwe imyitwarire y’abanyeshuri, uzwi nka Animateur, mu Ishuri ryisumbuye ryitiriwe Ubutatu Butagatifu (Saint Trinité de Ruhango), akekwaho icyaha gikomeye cyo gusambanya abanyeshuri babiri b’abakobwa biga muri icyo kigo. Amakuru atangwa n’Urwego rw’Ubugenzacyaha agaragaza ko iki cyaha cyabaye ku wa 7 Ukuboza 2025, mu gihe uyu mukozi yari afite mu nshingano kwigisha no gucunga imyitwarire myiza y’abanyeshuri.

Uko icyaha gikekwa ko cyakozwe

Amakuru y’ibanze y’ubugenzacyaha avuga ko uyu mukozi yahamagaye abo bana b’abakobwa kuri gahunda zitandukanye ngo baganire ku birebana n’imyitwarire yabo. Gusa ngo yabyuririyeho abasambanya, abizeza ko naramuka atabikoze ashobora kubahana cyangwa kubatangaza mu buyobozi bw’ikigo. Ibi bikaba bisa n’aho yabikoze yifashishije umwanya afite nk’umuyobozi ushinzwe kugenzura no kurera aba bana.

Aba bana bombi ngo bahise babitangariza ubuyobozi bw’ikigo, bukihutira kubimenyesha inzego zibishinzwe. RIB yahise itangira iperereza, rihita rituma uyu mugabo afungwa by’agateganyo kuri Sitasiyo ya RIB mu Ruhango, mu gihe dosiye ye ikomeje gutunganywa kugira ngo ishyikirizwe Ubushinjacyaha.

RIB iravuga ko bidakwiriye na gato ko umurezi akora ibyaha nk’ibi

Umuvugizi wa RIB, Dr. Murangira B. Thierry, yavuze ko urwego ahagarariye rutazigera rwihanganira umuntu uwo ari we wese ukora icyaha cyo gusambanya umwana, cyane cyane igihe gikozwe n’umurezi ufite inshingano zo kurinda no gutoza abana indangagaciro.

Yagize ati:
“Nta na rimwe dushobora kwihanganira ko uwitwa umurezi akekwaho kugira uruhare mu bikorwa nk’ibi by’ubugome byo gusambanya abo ashinzwe kurera. Ni ibintu bigomba gucika burundu kuko bihungabanya uburenganzira bw’umwana kandi biha isura mbi inzego z’uburezi.”

Yibukije kandi ko gusambanya umwana ari icyaha gifite ibihano bikomeye, kandi ko abafite mu nshingano kurera abana baba bakwiye kubabera urugero, aho kubahindura abayVictims.

Itegeko riteganya ibihano bikomeye ku basambanya abana

Itegeko nimero 68/2018 ryo ku wa 30 Kanama 2018 rigena ibyaha n’ibihano muri rusange, riteganya ko umuntu mukuru usambanya umwana ahanishwa igifungo kitari munsi y’imyaka 20, ariko kitarenze imyaka 25, iyo abihamijwe n’Urukiko. RIB isaba abarezi n’abandi bakorana n’abana kwirinda ibikorwa byose bihungabanya uburenganzira bwabo, kuko ibyaha nk’ibi bitazihanganirwa na gato.

Ni ubwa kane mu myaka itatu iki kigo kivuzwamo ibikorwa by’ihohoterwa rishingiye ku gitsina

Ishuri rya Saint Trinité de Ruhango si ubwa mbere rivugwamo inkuru nk’izi. Mu 2023 hatangajwe amakuru y’abarimu bateye inda abanyeshuri bigayo, bamwe bakekwaho iki cyaha bakaba baragejejwe imbere y’ubutabera. Mu 2024 nabwo humvikanye undi mwarimu ukekwaho kugerageza gushora umwe mu banyeshuri mu busambanyi, ibintu byakangaranyije ababyeyi n’inzego zirebwa n’uburezi.

Ibi byose bishyira iki kigo mu bihangayikishije umuryango nyarwanda, by’umwihariko ababyeyi boherezayo abana babo bizeye ko bari mu maboko meza.

 

Ababyeyi bo mu karere ka Ruhango bagaragaje ko ibi bibatera impungenge zikomeye, bakavuga ko abo bireba bakwiye gushyiraho ingamba zikomeye zo gutuma nta murezi wonona abana ashinzwe kurera.

Uwitwa Mukanyonga Consolee yagize ati:
“Birababaje cyane kubona umuntu ufite inshingano zo kurera abana aribo ahemukira. Nibyo RIB igomba gukaza umurego, kandi ikigo kigashyiraho uburyo bunoze bwo kurinda abana.”

 

Inzego zirebwa n’uburezi zirasabwa gukurikirana cyane imyitwarire y’abarezi n’abakozi bose bakorana n’abanyeshuri, kugira ngo inzego zidakwiye guhura n’abandi bantu babifite mu biganza.

Abasesenguzi mu burezi bavuga ko gushyiraho uburyo bwo gukurikirana abarezi no kubakurikirana mu myitwarire byagabanya ibikorwa nk’ibi bikomeje kugaragara hirya no hino.

 

Urwego rw’Ubugenzacyaha rukomeje iperereza kuri iki kibazo, mu gihe uyu mukozi afungiye kuri Sitasiyo ya RIB mu Ruhango. Ababyeyi n’abarezi barasabwa gukomeza gukurikirana uburenganzira bw’umwana no kwamagana ihohoterwa iryo ari ryo ryose. Icyizere cy’ababyeyi ku nzego z’uburezi gikwiye kubungwabungwa, kandi ibi bikorwa bigomba gucika burundu.

One thought on “Ruhango: Animateri afunzwe akekwaho gusambanya abakobwa babiri—ibi byaha byiyongereye ku byabaye muri iki kigo mu myaka itatu ishize

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *